กระบวนการเกิด BLEVE ในอุตสาหกรรมน้ำมันและก๊าซ
BLEVE (Boiling Liquid Expanding Vapor Explosion)
เป็นการระเบิดอย่างรุนแรงที่เกิดจากถังบรรจุก๊าซปิโตรเลียมเหลว (เช่น โพรเพน/บิวเทน) สัมผัสกับความร้อนจากเพลิงไหม้ภายนอก ทำให้แก๊ซภายในระเหยกลายเป็นเป็นไอ ความดันภายถังจะเกิดสูงมาก ดันจนถังระเบิดอย่างรุนแรง
กระบวนการเกิด BLEVE
1) การรับความร้อน (Heat Exposure) ไฟภายนอกให้ความร้อนแก่ถัง ทำให้อุณหภูมิภายในสูงขึ้น
2) ความดันเพิ่มขึ้น (Pressure Build-up) ของเหลวถึงจุดเดือด ความดันภายในถังเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว
3) ถังเริ่มอ่อนตัว (Tank Weakens) ผนังถังส่วนที่เป็นไอ (Vapor space) อ่อนตัวลง โครงสร้างโลหะเริ่มแตกร้าว
4) การแตกอย่างฉับพลัน (Sudden Rupture) ถังเกิดความเสียหายรุนแรงและแตกทันที
5) การกลายเป็นไอแบบฉับพลัน (Flash Vaporization) ของเหลวที่เดือดขยายตัวกลายเป็นไอในทันที
6) หากมีเชื้อเพลิงโดยรอบ การติดไฟจะลุกลาม ขยายตัว จะก่อให้เกิดลูกไฟขนาดใหญ่ (Fireball)
ผลกระทบของ BLEVE
- แรงอัดจากคลื่นกระแทก (Shockwave Impact)
- รังสีความร้อน (Thermal Radiation)
- อันตรายจากเศษวัสดุที่ปลิวกระเด็น (Missile Hazards)
แนวทางป้องกัน BLEVE
- ติดตั้งวาล์วระบายความดัน (Pressure Relief Valves) จากถัง
- ใช้ระบบหล่อเย็น (Cooling Systems) ที่ถัง เพื่อลดอุณหภูมิถัง
- บำรุงรักษาอุปกรณ์อย่างสม่ำเสมอ (Regular Maintenance)
- จัดระยะห่างที่ปลอดภัยระหว่างถัง และอุปกรณ์
- หากถังสัมผัสไฟ ต้องอพยพคนทันที เนื่องจากการเกิด BLEVE จะตามม
- สามารถเกิดขึ้นได้โดยไม่มีสัญญาณเตือนล่วงหน้า
