แนวป้องกันเพลิงด่านแรกสำหรับเพลิงไหม้ขนาดเล็ก
ผ้าห่มดับเพลิง เป็นอุปกรณ์ความปลอดภัยด้านอัคคีภัยที่มีประสิทธิภาพและเชื่อถือได้ ออกแบบมาเพื่อใช้ดับเพลิงขนาดเล็กโดยตัดออกซิเจนจากเพลิง ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญของการเผาไหม้ แตกต่างจากการใช้น้ำหรือถังดับเพลิงบางประเภท เพราะผ้าห่มดับเพลิงสามารถคลุมและดับเปลวไฟได้อย่างปลอดภัย โดยไม่ทำให้เชื้อเพลิงที่กำลังลุกไหม้กระเด็นหรือก่อให้เกิดอันตรายเพิ่มขึ้น
ผ้าห่มดับเพลิงทำจากใยแก้วทอ (Woven Fiberglass) หรือผ้าซิลิกา (Silica Fabric) ที่ทนต่ออุณหภูมิสูง จึงสามารถทนความร้อนสูง และช่วยปกป้องผู้ใช้งานดับเพลิงในสถานการณ์ฉุกเฉินได้เป็นอย่างดี
ผ้าห่มดับเพลิงนิยมติดตั้งในสถานที่ต่าง ๆ เช่น
- ห้องครัวเชิงพาณิชย์
- โรงงานอุตสาหกรรมน้ำมันและก๊าซ
- โรงไฟฟ้า
- ห้องปฏิบัติการ
- โรงซ่อมและเวิร์กช็อป
- คลังสินค้า
- ห้องระบบไฟฟ้า
- เรือและงานทางทะเล
- อาคารสำนักงาน
- อาคารที่พักอาศัย
- อื่นๆ
ผ้าห่มดับเพลิงเหมาะสำหรับเหตุเพลิงไหม้ขนาดเล็ก เช่น
- เพลิงไหม้จากน้ำมันหรือกระทะในห้องครัว
- เพลิงไหม้ในถังขยะ
- เพลิงไหม้อุปกรณ์ไฟฟ้า
- เพลิงไหม้ในห้องปฏิบัติการ
- เพลิงไหม้ในโรงซ่อมหรือเวิร์กช็อป
- เหตุเพลิงไหม้ในห้องเครื่องกำเนิดไฟฟ้า
- เหตุฉุกเฉินบริเวณสถานีชาร์จแบตเตอรี่
- เสื้อผ้าของผู้ประสบเหตุเกิดไฟลุกไหม้
ขั้นตอนการใช้งานที่ถูกต้อง มีดังนี้
1.ตั้งสติและประเมินสถานการณ์
ตรวจสอบว่าเพลิงไหม้ยังอยู่ในระดับที่สามารถควบคุมได้
2.ดึงสายปลดผ้าห่ม
ดึงสายหรือแถบดึงออกอย่างมั่นคง
3.จับผ้าห่มที่มุมพับ
จับบริเวณมุมพับของผ้าห่มเพื่อป้องกันมือจากความร้อน
4.เข้าใกล้ต้นเพลิงอย่างระมัดระวัง
เข้าหาจากทิศทางที่ปลอดภัยและไม่อยู่เหนือลม
5.คลุมเปลวไฟให้มิดชิด
คลุมต้นเพลิงทั้งหมดโดยไม่ให้มีช่องว่างให้ออกซิเจนเข้าได้
6.ปิดแหล่งกำเนิดความร้อน
หากสามารถทำได้อย่างปลอดภัย เช่น ปิดเตาแก๊สหรือแหล่งพลังงาน
7.ทิ้งผ้าห่มไว้จนกว่าไฟจะดับสนิทและเย็นลง
ไม่ควรรีบยกผ้าห่มออก
8.ตรวจสอบผ้าห่มหลังการใช้งาน
หากผ้าห่มชำรุดหรือเสียหาย ควรเปลี่ยนใหม่ทันที
9. นำผ้าห่มดับเพลิงไปเก็บในที่เก็บให้เรียบร้อย
เพื่อความพร้อมในการใช้งานต่อไป
รายการตรวจสอบด้านความปลอดภัย ในการใช้ผ้าห่มดับเพลิง
- ติดตั้งผ้าห่มดับเพลิงในตำแหน่งที่หยิบใช้งานได้ง่าย
- ซองหรือกล่องบรรจุอยู่ในสภาพสมบูรณ์
- สายดึงมองเห็นได้ชัดเจน
- ผ้าห่มไม่มีรอยฉีกขาด รอยตัด หรือสิ่งปนเปื้อน
- ป้ายบันทึกการตรวจสอบเป็นปัจจุบัน
- มีการตรวจสอบด้วยสายตาเป็นประจำทุกเดือน
- พนักงานได้รับการฝึกอบรมการใช้งานอย่างถูกต้อง
ข้อควรระวังด้านความปลอดภัยในการใช้ผ้าห่มดับเพลิง
- ห้ามใช้ผ้าห่มดับเพลิงกับเพลิงไหม้ขนาดใหญ่หรือไฟที่ลุกลามอย่างรวดเร็ว
- ห้ามดึงผ้าห่มออกก่อนที่ไฟจะดับสนิท
- ห้ามสัมผัสผ้าห่มทันทีหลังใช้งาน เพราะอาจมีอุณหภูมิสูงมาก
- ควรรักษาเส้นทางหนีไฟให้โล่งอยู่เสมอ
- หากไม่สามารถควบคุมเพลิงได้ทันที ให้รีบโทรแจ้งหน่วยงานฉุกเฉิน
มาตรฐานที่เกี่ยวข้องกับผ้าห่มดับเพลิง ที่ควรถือปฏิบัติเพื่อความปลอดภัย
- OSHA – ข้อกำหนดด้านความปลอดภัยจากอัคคีภัยในสถานที่ทำงาน
- NFPA 10 – มาตรฐานสำหรับถังดับเพลิงแบบเคลื่อนย้ายได้
- NFPA 701 – มาตรฐานด้านสมรรถนะของผ้าห่มดับเพลิง
- ISO 1869 – มาตรฐานผ้าห่มดับเพลิงสำหรับการระงับเพลิง
- ISO 9151 – มาตรฐานเครื่องแต่งกายป้องกันความร้อนและเปลวไฟ
