แดมเปอร์ป้องกันไฟ
Fire Damper (แดมเปอร์ป้องกันไฟ) คืออุปกรณ์ป้องกันอัคคีภัยแบบ Passive Fire Protection ที่ติดตั้งอยู่ภายในระบบท่อลม (HVAC – Heating, Ventilation and Air Conditioning) บริเวณที่ท่อลมทะลุผ่านผนังหรือพื้นซึ่งมีคุณสมบัติทนไฟ (Fire-Rated Wall/Floor)
เมื่อเกิดเพลิงไหม้ Fire Damper จะทำการ ปิดโดยอัตโนมัติ เพื่อป้องกันไม่ให้เปลวไฟ ความร้อน และควันไฟแพร่กระจายผ่านระบบระบายอากาศ ช่วยรักษาคุณสมบัติของผนังหรือพื้นกันไฟ และป้องกันการลุกลามของเพลิงไปยังพื้นที่อื่นของอาคาร

รูปแสดง Fire damper แบบต่างๆ


รูปแสดงการทำงานเพื่อตัดตอนไฟด้วย Fire damper แยกเป็นโซนๆ
มาตรฐานการติดตั้ง Fire damper
- NFPA 80
- NFPA 90A
- UL 555
- UL 1479
- IBC Section 716

ไกด์ไลน์สำหรับการติดตั้ง Fire damper

เปรียบเทียบระหว่าง Fire damper และ Smoke damper
หลักการทำงาน
1. การไหลของอากาศในสภาวะปกติ
ในสภาวะการทำงานปกติ ใบแดมเปอร์(Damper Blades) หรือ ม่านแดมเปอร์(Curtains) จะถูกล็อกให้อยู่ในตำแหน่งเปิดด้วยกลไก Trigger เพื่อให้อากาศสามารถไหลผ่านระบบท่อลมได้อย่างอิสระ
2. การตรวจจับความร้อนหรือสัญญาณ
เมื่อเกิดเพลิงไหม้ อุณหภูมิของอากาศโดยรอบหรือภายในท่อลมจะเพิ่มขึ้นจนถึงค่าที่กำหนด โดยทั่วไปประมาณ 72°C (165°F) หรือ Fire Damper อาจได้รับสัญญาณจาก ระบบสัญญาณแจ้งเหตุเพลิงไหม้
3. ฟิวซิเบิลลิงก์
Fire Damper แบบดั้งเดิมมักใช้ Fusible Link ซึ่งเป็นชิ้นส่วนโลหะผสมที่ออกแบบให้หลอมละลายเมื่อได้รับความร้อนถึงอุณหภูมิที่กำหนด
เมื่อ Fusible Link หลอมละลาย กลไกที่ใช้ยึดหรือควบคุมใบแดมเปอร์จะถูกปลดออก ทำให้เกิดการปลดแรงตึงของกลไก
4. การปิดอย่างรวดเร็ว
หลังจากกลไกถูกปลด สปริง(Spring) หรือ แรงโน้มถ่วง(Gravity) จะทำให้ใบแดมเปอร์หรือม่านเหล็กปิดลงอย่างรวดเร็ว เพื่อปิดช่องเปิดของท่อลมและช่วยป้องกันการผ่านของเปลวไฟและความร้อน
ประโยชน์สำคัญของ Fire Damper
1. การแบ่งพื้นที่ป้องกันไฟ
ช่วยจำกัดเปลวไฟและก๊าซร้อนให้อยู่ภายในห้องหรือพื้นที่ที่เป็นต้นกำเนิดของเพลิง ลดการแพร่กระจายไปยังพื้นที่อื่นของอาคาร
2. ช่วยให้สามารถอพยพได้อย่างปลอดภัย
ช่วยลดการแพร่กระจายของควันไฟและความร้อนเข้าสู่ ทางเดินบันไดหนีไฟและเส้นทางอพยพที่สำคัญ ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงต่อผู้ที่กำลังอพยพออกจากอาคาร
3. ช่วยปกป้องทรัพย์สิน
ช่วยลดความเสียหายต่อโครงสร้างอาคารและความเสียหายจากควัน โดยป้องกันไม่ให้ระบบท่อลม HVAC กลายเป็นเส้นทางที่ช่วยให้ไฟและควันแพร่กระจายไปทั่วอาคาร
4. เพิ่มเวลาให้เจ้าหน้าที่ดับเพลิงเข้าควบคุมสถานการณ์
ช่วยชะลอการแพร่กระจายของไฟและควัน ทำให้ เจ้าหน้าที่ดับเพลิงมีเวลาเพิ่มขึ้น ในการเข้าถึงพื้นที่และควบคุมสถานการณ์ได้อย่างปลอดภัย
สรุปการทำงาน
สภาวะปกติ
อากาศไหลผ่าน Fire Damper เปิด
เกิดเพลิงไหม้
อุณหภูมิสูงขึ้น ได้รับสัญญาณ Fire Alarm
Fusible Link ทำงาน
โลหะหลอมละลาย ปลดกลไกล็อก
Damper ปิดอย่างรวดเร็ว
ด้วย Spring หรือ Gravity จำกัดการแพร่กระจาย เปลวไฟ ความร้อน ควัน ช่วยรักษา Fire Compartment และลดการแพร่กระจายของไฟผ่านระบบ HVAC
